📢 Zmiany w kompetencjach PIP (UD283) oraz nowe ujęcie mobbingu (UD183) – projekty ustaw zaakceptowane przez Radę Ministrów
17 lutego 2026 r. Rada Ministrów przyjęła dwa projekty ustaw, istotne w szczególności z perspektywy działów HR, compliance oraz zarządów spółek.
1️⃣ Projekt nowelizacji ustawy o Państwowej Inspekcji Pracy (UD283)
Projekt zakłada wzmocnienie pozycji i instrumentów kontrolnych Państwowej Inspekcji Pracy.
Zakres planowanych zmian koncentruje się w szczególności na prawidłowości kwalifikowania podstawy zatrudnienia, ograniczaniu nadużywania umów cywilnoprawnych i modeli B2B oraz kontroli czasu pracy i zasad wynagradzania.
Wśród najistotniejszych zmian w ustawie wskazać należy:
✔ przyznanie inspektorowi prawa do stwierdzania – w drodze decyzji administracyjnej – istnienia stosunku pracy zamiast nieprawidłowej (w jego ocenie) umowy cywilnoprawnej, jeżeli pracodawca nie wykona polecenia dotyczącego usunięcia naruszeń w obszarze zawierania umów;
✔ wstrzymanie wykonalności decyzji inspektora o istnieniu stosunku pracy do dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu lub upływu terminu do wniesienia odwołania;
✔ wprowadzenie zasady, zgodnie z którą w trakcie postępowania sądowego umowa będzie mogła zostać zmieniona, wypowiedziana lub rozwiązana wyłącznie na zasadach określonych w przepisach prawa pracy;
✔ możliwość uzyskania – na wniosek podmiotu zatrudniającego – interpretacji indywidualnej wydawanej przez Głównego Inspektora Pracy w zakresie ustalenia, czy dany stosunek prawny stanowi umowę o pracę.
W praktyce może to oznaczać większą intensywność kontroli oraz konieczność ponownej oceny przyjętych modeli współpracy.
2️⃣ Projekt nowelizacji ustawy Kodeks pracy oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego w zakresie przepisów dotyczących mobbingu (UD183)
Równolegle przyjęto projekt nowelizacji zwiększającej ochronę przed mobbingiem.
Projekt przewiduje m.in.:
✔ doprecyzowanie definicji mobbingu;
✔ ograniczenie znaczenia intencji sprawcy;
✔ większy nacisk na obiektywną ocenę zachowań i ich skutków;
✔ wyższe rekompensaty dla osób, które doświadczyły mobbingu;
✔ doprecyzowanie, że za mobbing nie będą mogły zostać uznane uzasadnione i wyrażone we właściwej formie działania wobec pracownika, w szczególności rozliczanie z powierzonej pracy lub jej merytoryczna krytyka.
Zmiany te mogą przełożyć się na praktykę orzeczniczą sądów pracy oraz zwiększyć zakres obowiązków prewencyjnych po stronie pracodawców.
👇 Rekomendowane działania
Choć projekty znajdują się na etapie legislacyjnym, już dziś wyznaczają wyraźny kierunek zmian w praktyce rynku pracy. W świetle kierunku projektowanych regulacji warto rozważyć:
✔ audyt form zatrudnienia;
✔ przegląd i aktualizację polityk antymobbingowych;
✔ weryfikację procedur compliance i systemów zgłaszania nieprawidłowości;
✔ dodatkowe szkolenia dla kadry menedżerskiej.
✉️ Jesteś zainteresowany szczegółową analizą wpływu nowych regulacji na swoją organizację? Skontaktuj się z nami!
