Branża motoryzacyjna od kilku lat funkcjonuje w warunkach stopniowego wdrażania nowych wymogów bezpieczeństwa wynikających z unijnego rozporządzenia General Safety Regulation (GSR2). Regulacje te mają na celu zwiększenie bezpieczeństwa ruchu drogowego poprzez wprowadzenie obowiązkowych systemów wspomagających kierowcę oraz ograniczających skutki błędów popełnianych przez uczestników ruchu.
Kolejny istotny etap zmian nastąpi 7 lipca 2026 r. W tym terminie zaczną obowiązywać nowe wymagania dla wszystkich nowo rejestrowanych pojazdów na terenie Unii Europejskiej. Oznacza to, że producenci oraz importerzy będą zobowiązani do wyposażania nowych samochodów w dodatkowe rozwiązania techniczne związane z monitorowaniem kierowcy oraz ochroną pieszych i rowerzystów.
Czym jest GSR2?
GSR2 to pakiet przepisów unijnych mających na celu ograniczenie liczby wypadków drogowych poprzez zwiększenie wykorzystania zaawansowanych systemów bezpieczeństwa. Regulacje zostały przyjęte w 2019 r., a ich wdrażanie podzielono na kilka etapów rozłożonych na lata 2022–2026. Według szacunków Komisji Europejskiej nowe rozwiązania mają przyczynić się do znaczącego zmniejszenia liczby ofiar śmiertelnych oraz ciężkich obrażeń na drogach.
Pierwszy etap zmian objął przede wszystkim nowe typy pojazdów. Następnie od lipca 2024 r. obowiązkowe dla wszystkich nowych samochodów stały się m.in.:
§ inteligentny asystent prędkości (ISA),
§ system automatycznego hamowania awaryjnego (AEB),
§ system monitorowania zmęczenia i uwagi kierowcy,
§ asystent utrzymania pasa ruchu,
§ rejestrator danych zdarzeń (EDR),
§ przygotowanie pojazdu do montażu blokady alkoholowej.
W praktyce oznacza to, że większość nowych samochodów sprzedawanych obecnie na rynku europejskim już posiada szereg systemów, które jeszcze kilka lat temu były zarezerwowane wyłącznie dla pojazdów klasy premium.
Dlaczego wprowadzane są nowe obowiązki?
Podstawowym założeniem GSR2 jest ograniczenie wpływu tzw. czynnika ludzkiego na bezpieczeństwo ruchu drogowego. Statystyki pokazują, że znacząca część wypadków wynika z chwilowej nieuwagi kierowcy, zmęczenia, korzystania z telefonu komórkowego lub zbyt późnej reakcji na zagrożenie.
Nowe przepisy zakładają, że zaawansowane systemy elektroniczne będą wspierały kierowcę w sytuacjach zwiększonego ryzyka, a w niektórych przypadkach będą mogły samodzielnie ostrzegać lub podejmować działania mające zapobiec kolizji. Coraz większy nacisk położono również na ochronę niechronionych uczestników ruchu drogowego, w szczególności pieszych i rowerzystów.
Co zmieni się od 7 lipca 2026 r.?
Od 7 lipca 2026 r. rozpocznie się kolejny etap wdrażania GSR2. Wszystkie nowo rejestrowane pojazdy będą musiały zostać wyposażone m.in. w system Advanced Driver Distraction Warning (ADDW), który za pomocą kamer i czujników monitoruje uwagę kierowcy oraz ostrzega go w przypadku wykrycia rozproszenia. System analizuje m.in. kierunek patrzenia kierowcy i może wygenerować ostrzeżenie, gdy wykryje, że kierowca przez dłuższy czas nie obserwuje sytuacji na drodze.
Jednocześnie rozszerzone zostaną wymagania dotyczące automatycznego hamowania awaryjnego (AEB). Systemy te będą musiały skuteczniej wykrywać pieszych oraz rowerzystów i reagować na potencjalne zagrożenia również w bardziej złożonych sytuacjach drogowych. Celem nowych regulacji jest dalsze ograniczenie liczby wypadków powodowanych przez nieuwagę kierowców oraz poprawa ochrony najbardziej narażonych uczestników ruchu.
Dla producentów oraz importerów oznacza to konieczność dalszego dostosowywania pojazdów do wymogów technicznych oraz uwzględniania nowych systemów bezpieczeństwa w procesie sprzedaży i obsługi klientów. W praktyce coraz większego znaczenia będzie nabierało również właściwe informowanie nabywców o możliwościach oraz ograniczeniach systemów wspomagania kierowcy.
Podsumowanie
Wdrożenie kolejnego etapu wymogów wynikających z rozporządzenia GSR2 potwierdza utrzymujący się kierunek rozwoju unijnych regulacji w obszarze bezpieczeństwa ruchu drogowego, polegający na stopniowym rozszerzaniu obowiązków technicznych nakładanych na producentów oraz importerów pojazdów. Od 7 lipca 2026 r. podmioty wprowadzające pojazdy do obrotu na rynku Unii Europejskiej będą zobowiązane do zapewnienia zgodności oferowanych pojazdów z nowymi wymaganiami homologacyjnymi dotyczącymi zaawansowanych systemów bezpieczeństwa. Niedostosowanie pojazdów do obowiązujących standardów może skutkować brakiem możliwości ich rejestracji oraz wprowadzania do obrotu. W konsekwencji producenci oraz importerzy powinni odpowiednio wcześniej zweryfikować zgodność swoich produktów z nowymi regulacjami oraz dostosować procesy związane z homologacją, dokumentacją techniczną i informowaniem klientów o funkcjonowaniu wymaganych systemów bezpieczeństwa.
